Schijnzelfstandigheid, eindelijk ‘aangepakt’?

Kent U die term, schijnzelfstandigheid? Dat zijn dus mensen die heel erg (of bijna helemaal) lijken op werknemers, maar zich toch gedragen als ondernemer. Hun werkgever opdrachtgever bepaalt wat ze doen, hoe ze dat doen, wanneer ze dat doen en waar ze dat doen en bepaalt ook hoeveel ze daar voor krijgen. Denk aan pakketbezorgers, maaltijdrondbrengers, interimmers bij de overheid. Dat zijn vaak helemaal geen echte zelfstandig ondernemers, maar ze lijken er wel op en presenteren zich vaak ook als zodanig. Dat is dus ‘schijnzelfstandigheid’.
Is dat dan zo erg? Dat ligt er natuurlijk aan wat je politiek belangrijk vindt. Die ‘schijnzelfstandigen’ (in vorige eeuwen ook wel dagloners genoemd) kunnen zich in die positie helemaal happy voelen en wie zijn wij dan om daar iets van te vinden? Tegelijk wordt er natuurlijk ook stevig misbruik gemaakt van die positie, door de opdrachtgevers natuurlijk, maar ook door de schijnzelfstandigen zelf. Vaak (maar zeker niet altijd) gaat het ook om mensen die tegen minimale tarieven hard en veel werken en als er dan wat gebeurt (ziekte of ongeval bijvoorbeeld) aan de kant geschoven worden. Aan de andere kant: alles en iedereen van overheidswege verplicht onder een CAO schuiven is nou ook weer zo wat, dat lijkt dan toch weer heel erg op de socialistische heilstaat waarin iedereen (een soort van) ambtenaar was en dat was ook niet zo ’n succes.
Hoe het ook zij: dat hoeven we hier gelukkig niet op te lossen. De overheid worstelt al decennia (zo niet langer) met dit probleem. Het probleem op zich, maar ook met de wensen van diverse politieke stromingen. De Rekenkamer is maar (weer) eens op onderzoek uitgegaan en kwam afgelopen week met een rapport. De regering Rutte 4 heeft het tegengaan van schijnzelfstandigheid tot doel verheven en het rapport stelt onder andere vast: te weinig onderzoek en te weinig ambtenaren om hier iets mee aan te doen. Wordt het dan toch weer dit?

Belastingdienst wil nieuwe manier van melden ‘betalingen derden’

Stel: je betaalt geld aan iemand anders omdat die iemand anders iets voor je gedaan heeft. Dat schijnt best vaak voor te komen hoor ik wel eens. Nou heeft de regering bepaald dat er drie vormen van ‘iemand anders’ zijn. De meest bekende vorm is natuurlijk de werknemer en daarvoor is veel (zo niet alles) al wettelijk geregeld. Ook komt het vaak voor dat je een zelfstandig ondernemer inhuurt, zoals een installateur, of een aannemer, of een belastingconsulent, of….. Die vorm is wat minder met wettelijke regels dichtgetimmerd, maar toch zijn er ook voor die vorm planken vol met wetboeken en andere soorten van regels.
De derde vorm is het beste samen te vatten met dat het niet de eerste en niet de tweede vorm is. De rest dus. Ik ga hier niet proberen precies uit te leggen wat die rest is, maar neem maar van mij aan dat dat een hele grote groep mensen is met een enorme variëteit aan werkzaamheden.
Voor de Belastingdienst is deze groep lastig te zien, laat staan te vinden. Van werknemers weten ze alles veel via de loonadministratie en zelfstandig ondernemers hebben een boekhouding en rapporteren jaarlijks hun financiële resultaten bij de fiscus. Maar die laatste groep? Hoe moet de Belastingdienst weten wie dat zijn en hoeveel geld ze verdiend hebben? De oplossing daarvoor is simpel: degenen die die mensen uitbetalen moeten dat melden bij de Belastingdienst en wel op deze manier.
En oh ja, je bent als uitbetaler (meestal) wettelijk verplicht om die betalingen aan derden op te geven!


Het Corona-(loze-)tijdperk, problemen en plannen

Over Corona wordt niet veel meer bericht (over het Oekraine-tijdperk natuurlijk des te meer). En toch sijpelt er af en toe nog wat nieuws over Corona door de filters. Bijvoorbeeld over die ondernemers die in de twee afgelopen jaren stevige schulden bij de Belastingdienst hebben opgebouwd en niet weten hoe ze dit moeten gaan oplossen, of aflossen beter opgeschreven.
Heel bijzonder vond ik toch dit bericht over het Corona Herstelfonds. In dat EU-fonds zit blijkbaar 750 miljard (zo, dat is veel geld!) en dat kunnen de EU-leden besteden aan (de naam zegt het al) plannen om de economische schade van de Corona periode te bestrijden. Ieder land moet, om dat geld te krijgen, een plan indienen en NL denkt voor dit plan aan ……
Wat denk je? Aanpakken witwassen en belastingontduiking, stikstof, ongelijkheid en klimaat.
Heel bijzonder, ik wist niet dat Corona ook invloed heeft gehad op deze kwestie. Weer wat geleerd.

Box3-vermogen als fiscale melkkoe, maar dan anders?!

Al jaaaaren is er veel onvrede (bij de belastingbetalers dan dus) over de heffing van belasting over vermogen. Die onvrede zit natuurlijk vooral bij diegenen die hun geld op een onrendabele spaarrekening hadden en hebben staan, daar nauwelijks (of geen) rente op krijgen en er toch stevig op worden aangeslagen door de Belastingdienst. Eind 2021 kregen deze ontevredenen de behoorlijke wind in de zeilen door de uitspraak van de Hoge Raad, ik schreef daar hier al eerder over.
De regering gaat met ‘een oplossing’ komen daarvoor, maar ondertussen begint de wind uit heel andere hoeken te waaien: de regering zoekt naar mogelijkheden om meer (niet minder dus, meer!) geld uit de vermogens te halen.
Wind komt natuurlijk altijd ergens vandaan. In de natuur stroomt lucht van een hoge luchtdrukgebied naar een lage luchtdrukgebied, in de politiek van wensen en ideologieën naar de dagelijkse werkelijkheid. Het hoge luchtdrukgebied is de laatste jaren goed gevuld door Thomas Piketty en afgelopen week blies het Centraal Plan Bureau er ook een behoorlijk stuk luchtdruk bij. Kortom: er hangen veranderingen in de lucht voor mensen met een vermogen, behoorlijke veranderingen zelfs. De tijd van ‘Box 3 als de pretbox’ (dixit Gerrit Zalm) lijkt zijn langste tijd gehad te hebben. Ook Box 2 is inmiddels beeld gekomen als plek waar belasting gehaald kan worden.
Het grappige is dan weer wel dat er op fora op mijn vakgebied inmiddels druk nagedacht wordt over mogelijke oplossingen voor deze politieke plannen. Wordt vervolgd dus, de mensen met ‘echt’ (veel) geld redden zich wel weer. Liedje!

Tweede Kamer wil actie! Nu!

Als de kat van huis is dansen de muizen op tafel, ken je die? De Tweede Kamer wel, die ziet hele terrassen vol tafels met daarop horden dansende en hossende muizen. Dus: actie! Nu! Wat is er aan de hand? Het aantal boekencontroles in het Midden- en Kleinbedrijf is de laatste jaren dramatisch (dixit gechoqueerde kamerleden) gedaald. Hier het zelfde verhaal, maar dan met cijfertjes in tabelletjes.
Het aantal ‘correcties’ (en boetes dus ook) daalde. In 2016 kwam de Belastingdienst nog bij 27.013 bedrijven op de koffie, in 2021 waren dat er nog ‘maar’ 6.597 en dat zijn er dus 20.416 (76%) minder. Kijken we naar 2019 versus 2021 dan waren die cijfers 16.932 (2019) en 6.597 (2021), 10.335 minder dus (61%).
Het aantal opgelegde boetes daalde van 8.508 (2019) naar 5.297 (2021), met 3.211 dus (38%).
Hé! Het aantal boekenonderzoeken 2019-2021 daalde dus veel minder (-61%) dan het aantal opgelegde boetes (-38%), dus als er gecontroleerd werd, was het wel veel vaker ook raak. Een bedrijf zou dat zien als hogere ‘efficiency’, maar de Belastingdienst (en de Tweede Kamer) zijn natuurlijk geen bedrijf.
Misschien komt dat allemaal wel omdat de Belastingdienst ‘liever’ wil gaan zijn (of gevonden wil worden)? Maar Gekke Henkie wil de Belastingdienst nou ook weer niet worden, ze gaan met grotere en fijnmazigere netten op mensen jagen die het met de regels niet zo nauw nemen. Stop je Rolexje, je Porsche (of Maserati) of je zwembad in de achtertuin maar even weg, je valt op!

Wordt die 19 cent nu (eindelijk) 23 cent?

Al jáááren is de vergoeding die een werkgever aan een werknemer (belastingvrij) kan betalen voor het gebruik van de privéauto 19 cent per kilometer. Als sinds (zeg ik uit mijn blote hoofd) 2001 is het 19 cent. Dat bedrag kennen ondernemers ook, voor hen geldt hetzelfde als ze hun privéauto zakelijk gebruiken. Het leven is inmiddels een stuk(je) duurder geworden, maar die 19 cent veranderde niet.
Maar kijk: ineens kan het nu blijkbaar wel. Tenminste, als het aan de Tweede Kamer ligt. Daar willen ze een verhoging van 19 naar 23 cent. Eens even rekenen: van 19 cent naar 23 cent is een verhoging van 4 cent en dus +21%. Maar dat moet je wat anders zien, die 19 cent van 2001 is in 2021 nog ongeveer 13 cent waard, dus zo bekeken is die verhoging naar 23 cent enorm. Maar eigenlijk tegelijk dus ook niet meer dan een compensatie voor het jarenlang niet ophogen van die kilometerprijs. Zijn we er toch weer ingetrapt…..

Box 3, vervolgd

Wie het nieuws (hier) volgt weet het: sinds eind 2021 rommelt het stevig achter de gesloten deuren van het Ministerie van Financiën. De uitspraak van de Hoge Raad van eind 2021 stelt de boven ons gestelden voor een enorm probleem. Zo enorm dat ze er daar op het Ministerie voorlopig nog niet uitkomen; het voorstel voor de oplossing is inmiddels vooruitgeschoven naar 01 juni.
Er worden al wel wat contouren van een oplossing zichtbaar. Met hebberige ogen wordt er gekeken naar Box 2, want daar valt best wat te halen en ‘de gewone man’ heeft daar geen last van.
Maar los van wie deze rekening moet gaan betalen zijn er ook uitvoeringsproblemen, hoe moet dit technisch opgelost gaan worden? Computertechnisch is het natuurlijk al een issue (zacht gezegd). Het idee om in ieder geval deels -met terugwerkende kracht- belasting te gaan heffen op het werkelijk behaalde rendement loopt vast op het feit dat dat rendement bij de Belastingdienst vaak niet bekend is (omdat ze er nooit naar vroegen). En dan hebben we last but not least nog de gevolgen van andere belastingbedragen bij fiscale partners en het herrekenen van de opgelegde belastingrente. Wie van dat laatste eens technisch wil genieten kan hier het hart ophalen. Proost!

Een nieuwe Toeslag: de Energietoeslag

Het blijft bijzonder: heeft de nieuwe regering tot haar doel gemaakt de toeslagen ’te moderniseren’ (afschaffen?), komt er nu weer een toeslag bij: de energietoeslag. Een geldbedrag, bestemd voor huishoudens met ‘een smalle beurs’ (ik kan het ook niet helpen, zo heet dat tegenwoordig) die in de problemen (kunnen) komen door de stijgende prijzen voor gas en elektriciteit.
Het uitvoeren en uitbetalen van die nieuwe toeslag wordt door ‘Den Haag’ gemakshalve weer over de schutting gemikt van de gemeenten, want die staan ‘dicht(er) bij de mensen’.

Om hoeveel geld gaat het dan en wie krijgt het? Onze minister van Armoedebeleid, Participatie en Pensioenen (over een breed takenpakket gesproken…) legt het uit in deze brief. Het gaat dus om (ongeveer) € 800, eenmalig. Mensen met een Bijstandsuitkering, IOAW of IOAZ krijgen de toeslag automatisch (want die mensen kent de gemeente, die geven ze al een uitkering). Anderen met een ‘minimuminkomen’ moeten het zelf bij de gemeente aanvragen. ‘Minimuminkomen’? Ojé, definitiekwestie, want hoeveel is dat dan? En gaat iedere gemeente hetzelfde inkomen als uitgangspunt nemen, of….? En hoe zit het dan met kleine ondernemers? Studenten? …..? Dat komt nog, wordt aan gewerkt.
Hoe dan ook: hou als ondernemer met een smalle beurs de website van je gemeente in de gaten!

Waarom zijn huizen sinds 2013 zoveel duurder geworden?

Het CBS heeft weer eens gedaan waar ze (meestal) goed in zijn: data analyseren en ermee rekenen. Deze keer om te kijken of ze het antwoord konden vinden op de vraag waarom de huizenprijzen zo zijn gestegen de laatste jaren. Voor wie zich dat ook afvraagt: in dit artikel wordt het samengevat.

In ieder geval is het (vind ik) wel grappig te lezen dat de huizenprijzen sinds 2013 (toen een dieptepunt) met ongeveer 91% zijn gestegen, bijna verdubbeld dus. Een hele mooie zin vond ik deze: ‘Deze jongvolwassenen hebben acuut huisvesting nodig en kunnen de behoefte aan eigen woonruimte niet uitstellen door bijvoorbeeld langer bij hun ouders te blijven wonen.’ Cryptisch hoor. Newspeak par excellence. Maar goed, het blijft een interessante analyse. Volgende vraag: en hoe wordt dit opgelost dan, als al?

Contant geld steeds meer ‘een probleem’

‘Zonder contanten onnodig te reflecteren’, de oudjes onder ons kennen die zin vast nog wel. Uit krantenadvertenties, vaak in de afdeling ‘Te Koop Divers’. Maar zo ’n zin is dus tegenwoordig antiek, ouderwets en bovendien: (politiek) ongewenst. Want contant geld… brrrrrrr, dat is vast zwart geld of nog erger: crimineel geld. Ik las hier dat banken steeds vaker ondernemers ‘ontmoedigen’ hun klanten contant te laten betalen en dat geld dan af te storten bij de bank.
Dat blijft allemaal toch wel heel bijzonder, want contant geld is en blijft natuurlijk gewoon een wettelijk betaalmiddel (althans: dat was zo toen ik dat de laatste keer in de wet opzocht). Maar het mag dan wettelijk zijn, je hoeft het blijkbaar niet (meer) te accepteren als betaling voor een aankoop lees ik bij onze overheid. Tja, dan wordt het ingewikkeld en als de angst bij de banken er dan goed in zit……
Er zijn natuurlijk ook de nodige ‘bijzondere gevallen’, zoals deze. Maar om daar nou iedereen mee lastig te vallen… de goeden moeten voor de zoveelste keer weer onder de kwaden lijden.
Maar niet huilen, het nieuwe ‘contant’ is in opkomst: de cryptomunten! Oeps, die jacht is ook al geopend.